donderdag 14 maart 2024

Thema: haiku

Dit is een samenvatting van de haiku voordracht van Hetty Mulder op 13 maart jl. Vanwege tijdnood komt er nog een vervolg c.q. mini workshop en hopelijk zijn dan ook de schrijvers aanwezig die de ontmoeting van vanmorgen noodgedwongen hebben gemist.

_____________________________________________

Het ontstaan van de haiku vond plaats in Japan rond 1200, weliswaar in een andere vorm, het ketting gedicht, als spel met dichters aan het hof van de keizer.
Als we het woord haiku ‘ontleden’ dan kun je hai omschrijven als ‘aangenaam spel’ en ku als versregel.
Ongeveer in 1950 in Nederland bekend geworden door o.a. Bertus Aafjes.
In 1980 werd de Haiku Kring Nederland opgericht. www.haiku.nl

Aan de hand van enkele haiku werd uitgelegd wat een haiku tot een goede haiku maakt, zo werd het onder andere duidelijk dat een zin van 17 lettergrepen in drieën geknipt en onder elkaar geplaatst geen haiku is. Ook kwam aan bod het aantal lettergrepen en gebruik van leestekens. De regels omtrent het schrijven van haiku is aan verandering onderhevig en niet tegen te houden.
Haikudichters geven elkaar feedback in zgn. haiku kernen.

    zachtrose bloesem
    siert knoestige takken
 later de appelblos

Naast de haiku is er ook  nog  de senryu de humoristische tegenhang van de haiku. Deze gaat meestal niet over de natuur of het seizoen maar over de mens in zijn dagelijkse doen en laten van de komische kant bekeken. In eerste instantie was de senryu volkspoëzie, soms banaal, men wilde wel eens lekker lachen maar tegenwoordig kan het ook heel verfijnd zijn.  De vorm, 3 regels van ongeveer 5-7-5 lettergrepen,  is hetzelfde als van de haiku.

              op dagen dat hij wint
            zeggen vrouwen er niets van
            dat hun man gokt

Verder is er nog de haiga, een haiku met een afbeelding erbij en de haibun een kort verhaaltje met een haiku erbij,  deze haiku zou geen herhaling mogen zijn van het verhaaltje maar er wel een verbinding mee hebben. Als laatste noem hier ik de tanka, dit is een haiku met 2 extra regels van elk  7  lettergrepen  waarin een conclusie gegeven mag worden.

             ’t Geluid van muziek 
         van fluiten en van trommels
            stijgt op uit het dorp;
           maar hier in de bergvallei
          ruisen alleen de dennen

Deze tanka is van Zenmonnik Ryokan, 1758-1831

 

 

Geen opmerkingen: